هذیانهای پارانوئیدی تجربهای قابل مدیریت هستند؛ حمایت خانوادگی کلید اعتماد به نفس
دکتر وحید رضا زارعی، متخصص اعصاب و روان و عضو هیئت علمی دانشگاه علوم پزشکی فسا، با تشریح مکانیسمهای هذیانهای گزند و آسیب، اعلام کرد که این تجربیات دشوار، اما با رویکرد درمانی صحیح، کاملاً قابل مدیریت میباشند.
وی با اشاره به اهمیت رویکرد درمانی یکپارچه، تأکید کرد: «هذیانهای گزند و آسیب تجربهای دشوار اما قابلمدیریت هستند. با ترکیبی از درمان روانشناختی، دارودرمانی و مهمتر از همه، حمایت مؤثر خانوادگی، میتوان به فرد کمک کرد تا اعتماد و کنترل بیشتری بر مسیر زندگیاش بهدست آورد.»
تعریف و علل بروز هذیان
این متخصص اعصاب و روان، هذیان گزند و آسیب را حالتی تعریف کرد که در آن فرد، علیرغم وجود شواهد متضاد، متقاعد میشود که دیگران قصد آسیبرساندن به او را دارند و آن را نوعی تفکر پارانوئیدی در بستر اختلالات روانی متعدد دانست.
وی عوامل متعددی همچون عوامل زیستی، ژنتیکی، اجتماعی و سوابق آسیبهای روانی دوران کودکی را در بروز این عارضه دخیل دانست و افزود: «هنوز در پارادایم علمی مشخص نیست که این عوامل علت مستقیم هستند یا پیامد خود هذیانها.»
ویژگیهای رایج و استراتژیهای درمانی
دکتر زارعی به شش ویژگی رایج در بیماران مبتلا به این نوع هذیان اشاره کرد که شامل نشخوار فکری، خودپنداره منفی، حساسیت شدید بینفردی، تجربیات حسی غیرعادی، بیخوابی و استدلال غیرمنطقی است. وی تصریح کرد که اختلال خواب به تنهایی خطر بروز تفکر پارانوئید را تا سه برابر افزایش میدهد و درمان آن حیاتی است.
در خصوص راهکارهای مداخلهای، متخصص فسا دو محور اصلی را تشریح کرد:
- درمانهای تخصصی: شامل درمان شناختی رفتاری (CBT) که در کاهش اضطراب و هذیان مؤثر است و دارودرمانی (شامل ضدافسردگیها یا ضدروانپریشیها) بسته به تشخیص بیماری زمینهای.
- نحوه تعامل و حمایت: مهمترین اصل در تعامل با این بیماران، تأیید احساسات فرد به جای مقابله مستقیم و رد باورهای اوست. وی همچنین بر اهمیت خانوادهدرمانی برای آموزش روشهای صحیح ارتباط و حمایت تأکید نمود.
در پایان، دکتر زارعی خاطرنشان کرد که با رویکرد درمانی هدفمند و همکاری خانواده، میتوان به فرد کمک کرد تا به سطح قابل قبولی از اعتماد و قدرت تصمیمگیری بازگردد.
